นิทรรศการการเกิดภูเขาไฟ

นิทรรศการการเกิดภูเขาไฟ : บุรีรัมย์

ช่วงเวลาประมาณ 6 แสนปี ถึง 2 ล้านปี ในดินแดนที่มีปรากฏการณ์ทางธรณีวิทยาที่สำคัญเกิดขึ้น คือมีการประทุระเบิดของภูเขาไฟ มีธารไหลหลากของมวลหินหลอมร้อนละลาย (Maltenrocks) หรือมีธารลาวา ถูกดันไหลออกมาจากปากปล่องช่องประทุ (Volcanic Vent) ของซอกภูเขาไฟในปัจจุบัน ช่องรอยเหตุการณ์ในช่วงเวลาวิบัติดังกล่าวที่จารึกอยู่บนแผ่นดินนี้คือ เหล่าซากภูเขาไฟที่กระจายอยู่ทั่วบุรีรัมย์
บุรีรัมย์เป็นจังหวัดอยู่ในเขตอีสานใต้ มีที่ตั้งทางภูมิศาสตร์ ดังนี้

ภูเขาไฟกระโดง

ภูเขาไฟกระโดง

Khao Kradong

คลิกเพิ่มเติม

ภูเขาไฟพนมรุ้ง

ภูเขาไฟพนมรุ้ง

Phanom Rung

คลิกเพิ่มเติม

ภูเขาไฟอังคาร

ภูเขาไฟอังคาร

Wat Khao Angkhan

คลิกเพิ่มเติม

 

ลักษณะภูมิประเทศ
ลักษณะโดยทั่วไปมีสภาพเป็นที่ราบสูงทางตอนใต้บริเวณพื้นที่อำเภอละหานทราย อำเภอบ้านกรวดเนื่องจากพื้นที่บริเวณดังกล่าวติดกับเทือกเขาดงรัก ซึ่งเป็นพรมแดนธรรมชาติกั้นระหว่างประเทศไทยกับประเทศกัมพูชาประชาธิปไตย และเป็นต้นกำเนิดของแม่ลำน้ำสำคัญหลายสาย เช่น ลำมาศ ลำนางรอง ลำชีเป็นต้น แม่น้ำเหล่านี้จะไหลลงสู่แม่น้ำมูล ซึ่งอยู่ทางทิศเหนือของจังหวัด จากนั้นพื้นที่จะค่อยๆ ลาดลงไปทางทิศเหนือ มีสภาพเป็นลูกคลื่นเล็กน้อยสลับกับเนินภูเขาไฟเตี้ยๆ ในเขตอำเภอนางรอง อำเภอประโคนชัย และอำเภอเมือง ที่สำคัญได้แก่ ภูเขาไฟพระอังคาร ภูเขาไฟพนมรุ้ง เป็นต้น ส่วนพื้นที่อำเภอต่างๆ เช่น อำเภอ พุทไธสง อำเภอคูเมือง อำเภอสตึก จะมีลักษณะเป็นที่ราบลุ่มน้ำท่วมถึง
สำหรับพืชพรรณธรรมชาติส่วนใหญ่จะเป็นป่าไม้เบญจพรรณ และป่าโปร่ง มีพรรณไม่ต่างๆ ขึ้นปะปนกัน ที่สำคัญได้แก่ ไม้เต็งรัง แดง ตะเคียน เข้วา ยาง เป็นต้น ไม้เหล่านี้จะขึ้นหนาแน่นบริเวณภูเขาไฟและที่สูงทางตอนใต้ แต่จะเบาบางในบริเวณที่ราบลุ่มทางตอนเหนือ
ภูเขาไฟคืออะไร
ภูเขาไฟหมายถึง ภูเขาที่เกิดขึ้นโดยการปะทุของหินหนืดร้อนแรงดันสูงใต้เปลือกโลก ภูเขาไฟเป็น
ปรากฏการณ์ธรรมชาติที่แสดงให้เห็นร่องรอยของการปลดปล่อยพลังงานจากภายในโลกออกสู่ผิวโลก
กำเนิดภูเขาไฟ
การกำเนิดภูเขาไฟและการแพร่กระจายของภูเขาไฟในจังหวัดบุรีรัมย์
ภูเขาไฟในจังหวัดบุรีรัมย์ เกิดจากการไหลทะลักของลาวาตามแนวรอยเลื่อนแบบรอยเลื่อนย้อน โดยภูเขาไฟแพร่กระจายอยู่ห่างจากแนวรอยเลื่อนขึ้นไปทางเหนือเป็นระยะๆ ภูเขาไฟแนวแรกอยู่ห่างจากแนวรอยเลื่อนประมาณ 40 ก.ม. ได้แก่ภูเขาไฟหลุบ และภูเขาไฟไปรบัด แนวที่2 แนวที่สามห่างจากแนวรอยเลื่อนประมาณ 50 ก.ม. ได้แก่ ภูเขาไฟพนมรุ้ง ภูเขาไฟอังคาร ส่วนภูเขาไฟกระโดง อยู่ห่างจากแนวรอยเลื่อนมากที่สุด (ประมาณ 75 ก.ม.) ภูเขาไฟแต่ละแนวดังกล่าวมีอายุแตกต่างกัน แนวที่อยู่ใกล้รอยเลื่อนมากที่สุด (แนวแรก) มีอายุเก่าแก่ที่สุดคือประมาณไม่เกิน 2 ล้านปี
หินภูเขาไฟ

หินภูเขาไฟ

  • null

    หินทัฟฟ์ (Tuff)

เป็นหินเถ้าภูเขาไฟ พบมากในบริเวณที่ราบภาคกลาง โดยพบเป็นบริเวณแคบทางด้านตะวันตกตั้งแต่ด้านตะวันตกของจังหวัดอุทัยธานี จนถึงด้านตะวันออกของจังหวัดนครสวรรค์, บริเวณเทือกเขาเพชรบูรณ์ และบริเวณฝั่งทะเลภาคตะวันออก

  • null

    หินแอกโกเมอเรต (Agglomerate)

หินกรวด ภูเขาไฟ เป็นหินที่เกิดจากทับถมของตะกอนภูเขาไฟ หลายขนาดจนกลายเป็นหิน

  • null

    หินพัมมิซ (Pumice)

เป็นหินแก้วภูเขาไฟชนิดหนึ่งซึ่งมีฟองก๊าซเล็กๆ อยู่ในเนื้อมากมายจนโพรกคล้ายฟองน้ำ มีส่วนประกอบเหมือนหินไรโอไลต์ มีน้ำหนักเบา ชาวบ้านเรียกว่า หินส้ม ใช้ขัดถูภาชนะทำให้มีผิววาว

  • null

    หินสคอเรีย (Scoria)

เป็นหินแข็ง สาก เปราะ เบา และมีรูพรุน ไม่ทนต่อการสึกกร่อน ใช้ทำหินสำหรับขัด

  • null

    หินออบซีเดียน (Obsidian)

เป็นหินอัคนีพุชนิดหนึ่งที่เกิดจากการเย็นตัวอย่างรวดเร็วจนผลึกมีขนาดเล็กมากจนถึงไม่มีเลย หินออบซีเดียนเป็นหินอัคนีพุที่มีเนื้อแก้วสีดำ

  • null

    หินไรโอไลต์ (Ryolite)

เป็นหินอัคนีพุซึ่งเกิดจากการเย็นตัวของลาวาที่มีความหนืดมาก มีปริมาณซิลิกามากกว่า 66 เปอร์เซ็นต์ มีเนื้อละเอียดซึ่งประกอบด้วยผลึกแร่ขนาดเล็ก มีแร่องค์ประกอบเหมือนกับหินแกรนิต แต่ทว่าผลึกเล็กมากจนไม่สามารถมองเห็นได้ ส่วนมากมีสีชมพู และสีเหลือง

  • null

    หินแอนดีไซต์ (Andesite)

เป็นหินอัคนีพุซึ่งเกิดจากการเย็นตัวของลาวาที่มีความหนืดปานกลาง มีปริมาณซิลิกาอยู่ในช่วง 52-66 เปอร์เซ็นต์ เกิดในลักษณะเดียวกับหินไรโอไรต์ แต่มีองค์ประกอบของแมกนีเซียมและเหล็กมากกว่า จึงมีสีเขียวเข้ม

  • null

    หินบะซอลต์ (Basalt)

เป็นหินอัคนีพุ เนื้อละเอียด เกิดจากการเย็นตัวของลาวาที่มีความหนืดน้อย มีปริมาณซิลิกาอยู่ในช่วง 45-52 เปอร์เซ็นต์ มีสีเข้มเนื่องจากประกอบด้วยแร่ไพร็อกซีนเป็นส่วนใหญ่ อาจมีแร่โอลิวีนปนมาด้วย เนื่องจากเกิดขึ้นจากแมกมาใต้เปลือกโลก หินบะซอลต์หลายแห่งในประเทศไทยเป็นแหล่งกำเนิดของอัญมณี (พลอยชนิดต่างๆ) เนื่องจากแมกมาดันผลึกแร่ซึ่งอยู่ลึกใต้เปลือกโลก ให้โผล่ขึ้นมาเหนือพื้นผิว

  • null

    เขาพนมรุ้ง

  • null

    วัดเขาอังคาร