นิทรรศการยุคโลหะ

นิทรรศการยุคโลหะ

หินดุ

ชื่อโบราณวัตถุ :  หินดุ

ชนิด : ดินเผา

อายุสมัย : สมัยก่อนประวัติศาสตร์

ลักษณะ : รูปทรงคล้ายดอกเห็ด มีด้ามจับ อุปกรณ์ในการขึ้นรูปภาชนะดินเผา โดยใช้ดุนภายในภาชนะขณะตีขึ้นรูปด้วยใช้ตีจากภายนอก

เบี้ยดินเผา

โบราณวัตถุที่มีลักษณะเป็นแผ่นดินเผาลักษณะกลมแบนขนาดเล็ก อาจทำมาจากเศษภาชนะดินเผามาตกแต่งให้กลม มีทั้งแบบที่มีลวดลายและไม่มีลวดลาย ยังไม่ทราบประโยชน์ใช้สอยหรือหน้าที่การใช้งานที่ชัดเจน นักโบราณคดีส่วนใหญ่สันนิษฐานว่าเบี้ยดินเผาอาจใช้เป็นของเล่นหรือใช้ในการละเล่นพื้นบ้านอย่างใดอย่างหนึ่ง พบมากในแหล่งโบราณคดีสมัยทวารวดี

ตุ๊กตารูปสัตว์

แบบศิลปะ : สมัยก่อนประวัติศาสตร์

ชนิด :  ดินเผา

ขนาด : สูง 7.4 เซนติเมตร ยาว 15 เซนติเมตรกว้าง 13.3 เซนติเมตร

อายุสมัย : ระหว่าง 1,500-2,500 ปี

ลักษณะ : ตุ๊กตาดินเผา รูปสัตว์ประเภทโค หรือกระบือ มีการปั้นขาหน้า และขาหลังรวมกับเป็น 2 ขา มีเขายาว

 

พาน

ลักษณะ : รูปทรงฐานเล็กสูงปากกวาง กันตื้นเนื้อไม่แกร่งทาน้ำโคลน (Slip)

ขนาด : 4.4″x 3″x3″ (ปxxส)

ชนิด : เครื่องปั้นดินเผา (Earthenware)

สี: แดง

หม้อเขียนสี (จําลองจากบ้านเชียง)

ลักษณะ : เขียนลวดลายด้วยน้ำโคลนสีแดง มีฐานรูปทรงคล้ายบาตรพระ 

ขนาด : 8″x 71″ (กxส) 

ชนิด : เครื่องปั้นดินเผา 

สี : สีครีม

พานดินเผา

ลักษณะ : ไม่เคลือบสี เนื้อดินมีสีน้ำตาลฐานเตี้ย กันตื้น ปากผายบาบออกมา

ขนาด : 3.4″ x3.4″ (กว้างxสูง)

ชนิด : เครื่องปั้นดินเผา

สี : น้ำตาล

หม้อปากแตร

ลักษณะ : เป็นเครื่องปั้นดินเผาลักษณะคล้ายพานสองใบ ประกบกัน ฐานกลมกลางค่อนข้างเตี้ย กันแบน ตกแต่งด้วยลายกด ประทับ บริเวณถึงลางภาชนะมีปุ่มเล็ก ๆ 4 ปุ่มประดับเป็นระยะๆ ตัว ภาชนะส่วนบนไม่มีลายตกแต่งภาชนะคอแคบยาว เคลือบน้ำโคลน (Slip) ปากสายบานออก คล้ายปากแตร

ขนาด : 9.4″x 5.4″x 10″(ปxฐxส)

ชนิด : เครื่องปั้นดินเผาชนิดไม่แกร่ง

สี : แดง

 

หม้อปากแตร 

ลักษณะ : เป็นเครื่องปั้นดินเผาลักษณะคล้ายพานสองใบ ประกบกันฐานกลมกลางค่อนข้างเตี้ย กันแบน ตัวภาชนะส่วนกลาง มายออกมา ไหล่สอบ ผิวเนียน คอแคบสูง ฝ่าบานออกคล้ายปากแตร

ขนาด : 5″x 3.4″x 6″ (ปxฐxส)

ชนิด : เครื่องปั้นดินเผาชนิดไม่แกร่ง

สี : แดง

หม้อดิน

วัฒนธรรมบ้านเมืองไผ่ อำเภอกระสัง จังหวัดบุรีรัมย์

อายุราว 1,000-1,500 ปี

1.หม้อดิน

เป็นหม้อดินขนาดเล็กคอกว้าง ปากตรง ก้นแป้น มีขนาด 2.2″x 2″ (กว้าง x สูง) เป็นเครื่องปั้นดินเผา มีสีน้ำตาล

2.หม้อดิน

เป็นหม้อที่มีขนาดเล็กตัวกลมป้อม ก้นแป้น ปากผายออกเล็กน้อย ทาด้วยน้ำโคลน มีขนาด 3.5″ x 3″ (กว้างxสูง) เป็นเครื่องปั้นดินเผา มีสีน้ำตาล

3.หม้อดิน

เป็นหม้อดินขนาดเล็กปากผาย ก้นแป้น มีขนาด 3.5 x 3.5″ (กว้าง x สูง) เป็นเครื่องปั้นดินเผา มีสีขาว

4. หม้อดิน

เป็นหม้อดินขนาดเล็กปากผาย ออกเล็กน้อยก้นแป้น มีขนาด 4.5″ x 4″ (กว้าง X สูง) เป็นเครื่องปั้นดินเผา มีสีน้ำตาล

5. ไห

เป็นไหขนาดใหญ่ ปากผายออกก้นแป้น ไม่เคลือบสี มีขนาด 12″ x 22.2″ (กว้าง x สูง) เป็นเครื่องปั้นดินเผา มีสีน้ำตาลอมดำ

6.หม้อดินเผา

ปากผายออกก้นแป้นไม่เคลือบสี มีขนาด 6″ x 9.5″ (กว้าง x สูง) เป็นเครื่องปั้นดินเผา มีสีขาว

หม้อสูง

มีลักษณะปากเล็ก คอสั้น เส้นผ่าศูนย์กลางประมาณ 38-48 เซนติเมตร ติดกับตัวภาชนะ ไหล่ภาชนะ กว้างมนค่อย ๆ สอบลงไปที่ฐาน สูงประมาณ 50-80 เซนติเมตร นิยม ตกแต่งด้วยลายขูดขีดเป็นรูปต่าง ๆ เคลือบทับด้วยน้ำเคลือบสีน้ำตาลดํา สีน้ำตาลอมเหลือง หรือภาชนะบางใบไม่มีน้ำเคลือบ ประโยชน์ใช้สอยอาจ ใช้บรรจุน้ำ เหล้า ปลาร้า น้ำผึ้ง หรือของมีค่าต่าง ๆ ฝังดินป้องกันขโมย เป็นต้น

เเท่นหินเเละหินบด

อายุสมัย :  (พุทธศตวรรษที่ 16-17)

ลักษณะ :   หินบดยามีส่วนประกอบคือ แท่นหิน และลูกบดหิน แท่นหินมักสกัดหินเป็นแท่นสี่เหลี่ยมผืนผ้ายาวประมาณ ๓๐ เซนติเมตา กว้างประมาณ ๑๕ ซนติเมตร หนาประมาณ ๑๐ เซนติเมตร ส่วนลูกบดหิน สกัดหินเป็นรูปทรงกระบอก ปลายมน ๒ ข้าง ลูกบดหินมีความยาวประมาณ ๒๐ เซนติเมตร

ประโยชน์ใช้สอย :   เป็นเครื่องมือบดยาแผนโบราณให้ละเอียด เพื่อทำเป็นยาใช้รักษาโรคต่างๆ

ประวัติ :   สำหรับการใช้แท่นหินบดที่ใช้กันในพื้นบ้านคงใช้ตัวยาสมุนไพร ทา ต้ม และบดตัวยาให้ละเอียดเก็บเป็นผงหรือเม็ดไว้ได้นาน รวมทั้งสามารถละลายน้ำได้เร็ว วิธีใช้หินบดยา ก่อนใช้ต้องนำเอาตัวยาจากสมุนไพรไปใส่ครกไม้หรือครกหินตำให้ละเอียดเสียก่อน ใช้ตะแกรงหรือแร่งใส่ตัวยาร่อน นำผลซึ่งร่อนนั้นไปผสมกับตัวยาอื่นๆ ตามสัดส่วนของการทำยาแผนโบราณ จากนั้นวางยาไว้ในแท่นหินทีละน้อยแล้วจับลูกหินบดยากดทับแท่นหินครูดไปมา ขณะบดยาจะใช้น้ำ น้ำผึ้งพรมให้ยาเปียก บดจนตัวยาเข้ากันก็นำไปปั้นเป็นเม็ดเล็กๆ ปัจจุบันมีเครื่องมือที่ทันสมัยสะดวกและรวดเร็วเข้ามาแทนที่ การใช้แท่นหินบดยาจึงไม่ค่อยมีให้เห็นแล้ว

กระพรวนช้าง

แบบศิลปะ : ลพบุรี (เขมรในประเทศไทย)

ชนิด : สำริด

ขนาด : เส้นผ่านศูนย์กลาง 28 เซนติเมตร สูง 32 เซนติเมตร

อายุสมัย :  พุทธศตวรรษที่ 17 – 18

ลักษณะ : ทรงกลม ภายในกลวง ไม่มีลวดลายประดับ ตรงกลางมีวงแหวนลักษณะเป็นสันประดับอยู่ 2 วง ด้านล่างเป็นลายกลีบดอกไม้

โครงกระดูกมนุษย์ในไห

สมัยโบราณเมื่อมีคนตายจะทำการฝังเพื่อให้เนื้อเน่าเปื่อยให้เหลือแต่โครงกระดูก จากนั้นก็จะขุดขึ้นมาบรรจุในไห คล้ายการบรรจุอัฐิ และฝังลงไปในดินเหมือนเดิม

อยู่ในราวพุทธศตวรรษที่ 16-17 ปี

โซ่ตรวน มีด เคียว

เป็นเครื่องมือการเกษตร โซ่ตรวนนักโทษ และศาสตราวุธโบราณ ทำขึ้นจากเหล็กและโลหะ ที่ใช้ในชีวิตประจำวัน เช่น เสียม เคียว และยังคงใช้กันในชีวิตประจำวันปัจจุบัน แต่บางอย่างใช้สำหรับทำเป็นอาวุธในการสู้รบหรือป้องกัน เช่น หอก, ดาบ, ส่วนโซ่ตรวนที่พบก็ใช้ได้ทั้งสำหรับคนและสัตว์